ΦΑΤΣΟΥΛΑ

Tο Vaxinia θα δοκιμαστεί σε 100 καρκινοπαθείς, σε πρώτη φάση. Όλοι έχουν μεταστατικούς ή συμπαγείς προχωρημένους όγκους και έχουν δοκιμάσει τουλάχιστον άλλες δύο θεραπείες.   ISTOCK Ογκολυτικός ιός που κατασκεύασε οργανισμός έρευνας και θεραπείας της Αυστραλίας, συρρίκνωσε όγκους διαφόρων τύπων καρκίνου σε εργαστηριακά και ζωικά μοντέλα. Τώρα δοκιμάζεται σε ανθρώπους. Νίκη Μπάκουλη Η διαδικασία για να βγει στην αγορά ένα (το όποιο)  φάρμακο , είναι   κοστοβόρα (περί το 1.000.000.000 δολ.) και χρονοβόρα (10 με 15 χρόνια) . Περιλαμβάνει και διάφορα στάδια. Όλα ξεκινούν από τα εργαστήρια (και τις δοκιμές σε  ζώα ), πριν περάσουν οι επιστήμονες στις δοκιμές σε  ανθρώπους . Πρώτα σε λίγους και μετά (στην τρίτη και τελευταία φάση) σε πολλούς. Φάρμακο που επιχειρεί να 'σκοτώσει' τον καρκίνο,  δοκιμάστηκε προ ημερών σε άνθρωπο , για πρώτη φορά -έπειτα από επιτυχημένες δοκιμές σε ζώα. Λέγεται  Vaxinia  και είναι  ιός . Οι ερευνητές ελπίζουν ότι ο...

Pfizer via AP efsyn.gr Μπορεί να αναδείχθηκε πολύ αποτελεσματικό στις κλινικές δοκιμές, ωστόσο δεν αποδείχθηκε εξίσου... αποτελεσματικό όσον αφορά στη «διάθεσή» του. Ο λόγος για το Paxlovid, το αντιιικό χάπι της φαρμακευτικής Pfizer για την αντιμετώπιση της νόσου Covid-19, το οποίο λαμβάνεται από το στόμα. Σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, η ζήτηση σε παγκόσμιο επίπεδο για το Paxlovid της Pfizer Inc (PFE.N) είναι απρόσμενα χαμηλή, γεγονός που μπορεί να οφείλεται στις περίπλοκες προϋποθέσεις καταλληλότητας που απαιτούνται, στις πιθανές αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα, καθώς και στην άποψη πολλών ανθρώπων ότι οι λοιμώξεις από το στέλεχος Όμικρον (που πλέον έχει επικρατήσει διεθνώς) δεν είναι τόσο σοβαρές. Όλα αυτά τη στιγμή που χιλιάδες άνθρωποι εξακολουθούν να πεθαίνουν από τη νόσο Covid-19 κάθε εβδομάδα, ακόμη και όταν δεν υπάρχει έξαρση της πανδημίας.  Σημειώνεται ότι η Pfizer σχεδιάζει την παραγωγή έως και 120 εκατ. χαπιών Pa...

  efsyn.gr Η ομάδα αίματος έχει συσχετιστεί με την ευπάθεια του ατόμου σε διάφορες νοσολογικές οντότητες. Κατά την περίοδο της πανδημίας COVID-19, δημοσιεύτηκαν δεδομένα σύμφωνα με τα οποία άτομα με ομάδα αίματος Α είχαν σημαντικά μεγαλύτερη πιθανότητα από άτομα ομάδας αίματος Ο να προβληθούν από τον ιό SARS-CoV-2, αναφέρουν οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) και συνοψίζουν τα διαθέσιμα προκαταρκτικά δεδομένα σχετικά με τη συσχέτιση της ομάδας αίματος και της εμφάνισης νοσημάτων στον άνθρωπο. Καρδιακή νόσος : Ο κίνδυνος στεφανιαίας νόσου τείνει να είναι χαμηλότερος για τα άτομα με ομάδα αίματος Ο. Μερικοί ειδικοί υποστηρίζουν ότι αυτό μπορεί να οφείλεται στο γεγονός ότι τα άτομα με διαφορετική ομάδα αίματος είναι πιθανότερο να έχουν αυξημένες τιμές χοληστερόλης και μιας πρωτεΐνης που σχετίζεται με τη δημιουργία θρόμβω...

φωτογραφία 148999056 © Prostockstudio | Dreamstime.com efsyn.gr Η ταχύτητα επεξεργασίας των πληροφοριών στον νου - με άλλα λόγια η ευστροφία ή πόσο γρήγορες "στροφές" παίρνει το μυαλό - δεν αρχίζει να μειώνεται πριν την ηλικία των 60 ετών, σύμφωνα με μια νέα γερμανική επιστημονική μελέτη. Το συμπέρασμα αυτό έρχεται σε αντίθεση με προηγούμενες εκτιμήσεις ότι η ταχύτητα του νου κορυφώνεται στα 20 και μετά αρχίζει να πέφτει σταδιακά, με μεγαλύτερη επιτάχυνση κατά την τρίτη ηλικία. Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον δρα Μίσα φον Κράουζε του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό για θέματα ανθρώπινης συμπεριφοράς "Nature Human Behaviour", ανέλυσαν στοιχεία από σχεδόν 1,2 εκατομμύρια ανθρώπους δέκα έως 80 ετών, οι οποίοι είχαν συμμετάσχει σε ένα διαδικτυακό πείραμα, που μέτρησε τους χρόνους αντίδρασης σε ένα νοητικό - γνωστικό τεστ. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να κατηγοριοποιήσουν μια σειρά από λέξεις και εικόνες που εμφανίζονταν ...

EUROKINISSI/ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΝΤΑΡΙΝΗΣ efsyn.gr Η αναφορά κυπριακού εργαστηρίου για εμφάνιση παραλλαγής που συνδυάζει Δέλτα και Όμικρον, η «απόρριψη» από Μαγιορκίνη και η αιχμηρή απάντηση Κύπριου επιστήμονα. Ένα νέο όνομα εμφανίστηκε τις τελευταίες ημέρες στον δημόσιο διάλογο, όπου κυριαρχούν οι ειδήσεις για τον κορονοϊό και αυτό είναι το Deltacron.  Σύμφωνα με κυπριακό εργαστήριο πρόκειται για συνδυασμό των παραλλαγών Δέλτα και Όμικρον, ο οποίος φέρεται να καταγράφηκε και να ταυτοποιήθηκε σε 25 περιστατικά στη γειτονική χώρα.  Σήμερα, πάντως, ο Γκίκας Μαγιορκίνης με ανάρτησή του στο Facebook έκανε λόγο για λήξη συναγερμού, υποστηρίζοντας ότι με βάση τις πρώτες αναλύσεις πρόκειται για τεχνικό λάθος του κυπριακού εργαστηρίου στη διαδικασία διαβάσματος του γονιδιώματος. Η δήλωση αυτή του Έλληνα καθηγητή έφερε οργισμένα αντίδραση από την Κύπρο, με τον δρ Λεώντιο Κωστρίκη, επικεφαλής της ομάδας που κατέγραψε την Deltacron, να απαντά σε υψηλούς τόνους και να χαρακτηρίζει την ανάρτηση Μαγιο...

AP Photo/Jens Meyer efsyn.gr Πάνω από το ένα τέταρτο των ειδών πτηνών στη Βρετανία είναι αντιμέτωπο με τον κίνδυνο εξαφάνισης, με τους πληθυσμούς να έχουν μειωθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια, σύμφωνα με νέα έρευνα ομάδας ειδικών στην ορνιθολογία και τη διατήρηση της άγριας ζωής.  Συγκεκριμένα, στην «κόκκινη λίστα» έχουν μπει τα 70 από τα 245 είδη πτηνών που κατοικούν ή εμφανίζονται εποχιακά στη Βρετανία, με αποτέλεσμα να χρειάζονται αυξημένη μέριμνα προστασίας προκειμένου να αποφύγουν τον αφανισμό τους. Ο αριθμός ειδών υπό εξαφάνιση της κόκκινης λίστας είναι κατά πολύ μεγαλύτερος από εκείνη που καταρτίστηκε σχεδόν τρεις δεκαετίες πριν, το 1996. Ο διπλασιασμός του αριθμού αυτού έχει προκαλέσει την έντονη ανησυχία των περιβαλλοντικών οργανώσεων που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου.  Συγκριτικά με την τελευταία λίστα του 2015, έχουν προστεθεί άλλα τρία είδη πτηνών και 11 πτηνά των κατηγοριών αυτών στην κόκκινη λίστα, ενώ έξι μετακινήθηκαν από το κόκκινο στο πορτοκαλί, ενώ δύο δε...

  efsyn. gr Η Pfizer Inc. ανακοίνωσε σήμερα ότι το πειραματικό αντιικό χάπι της για τον COVID-19 μείωσε τα ποσοστά νοσηλείας και θανάτων κατά σχεδόν 90%, καθώς η φαρμακοβιομηχανία συμμετέχει στον αγώνα για να φέρει το πρώτο εύχρηστο φάρμακο κατά του κορονοϊού στην αγορά των ΗΠΑ. Επί του παρόντος, όλες οι θεραπείες COVID-19 που χρησιμοποιούνται στις ΗΠΑ απαιτούν ενδοφλέβια χορήγηση ή ένεση. Το χάπι της ανταγωνιστικής Merck για το COVID-19 βρίσκεται ήδη υπό εξέταση στην Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων αφού έδειξε ισχυρά αρχικά αποτελέσματα και την Πέμπτη το Ηνωμένο Βασίλειο έγινε η πρώτη χώρα που το ενέκρινε. Η Pfizer είπε ότι θα ζητήσει από τον FDA και τις διεθνείς ρυθμιστικές αρχές να εγκρίνουν το χάπι της το συντομότερο δυνατό, αφού ανεξάρτητοι εμπειρογνώμονες συνέστησαν να σταματήσει η μελέτη της εταιρείας με βάση την ισχύ των αποτελεσμάτων της. Μόλις η Pfizer υποβάλει αίτηση, η FDA θα μπορούσε να λάβει μια απόφαση εντός εβδομάδων ή μηνών. Ερευνητές σε όλο τον κόσμο αγωνίζονται γι...

Φροντίδα ασθενούς με κορονοϊό σε νοσοκομείο του Ρίο ντε Ζανέιρο   AP Photo/Silvia Izquierdo efsyn.gr Ένα αντικαταθλιπτικό φάρμακο, η fluvoxamine (φλουβοξαμίνη), μπορεί να μειώσει τις νοσηλείες ασθενών που έχουν προσβληθεί από COVID-19 και αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών μορφών της νόσου, σύμφωνα με το πόρισμα κλινικής δοκιμής σε περίπου δέκα νοσοκομεία της Βραζιλίας. Τα αποτελέσματα της έρευνας δημοσιεύθηκαν την Τετάρτη στην επιθεώρηση Lancet Global Health -επιστημονικό περιοδικό που συνδέεται με την επιθεώρηση αναφοράς Lancet- και οι επιστήμονες αναφέρουν ότι η φλουβοξαμίνη, «ένα φάρμακο που υπάρχει ήδη και το κόστος του είναι χαμηλό, μειώνει τον κίνδυνο να υπάρξει ανάγκη για προηγμένη φροντίδα σε πληθυσμό υψηλού κινδύνου». Η φλουβοξαμίνη, που χρησιμοποιείται ως αντικαταθλιπτικό και επίσης κατά των ιδεοψυχαναγκαστικών διαταραχών, χορηγήθηκε σε σύντομο χρόνο σε ασθενείς με κορονοϊό σε περίπου δέκα νοσοκομεία στη Βραζιλία ώστε να αξιολογηθεί αν το φάρμακο επιτρέπει να α...

φωτογραφία 90790743 © Rido | Dreamstime.com efsyn.gr   Το νέο ιδιαίτερα αποτελεσματικό κοκτέιλ φαρμάκων χρησιμοποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα των ασθενών-το οποίο και ενδυναμώνει- για να «εξουδετερώσει» τα δικά του καρκινικά κύτταρα σύμφωνα με τους ερευνητές του Ινστιτούτου Ερευνών για τον Καρκίνο (ICR) στο Λονδίνο και εκείνους του Royal Marsden (NHS). Ένας ασθενής σε τελικό στάδιο καρκίνου, που περίμενε εδώ και τέσσερα χρόνια να πεθάνει, μίλησε στον Guardian για την «εκπληκτική» στιγμή που οι νοσοκόμες του ανακοίνωσαν ότι ο όγκος του είχε «εξαφανιστεί τελείως», λίγες εβδομάδες μετά τη συμμετοχή του στην εν λόγω έρευνα. Η κατάσταση υγείας του 77χρονου αυτού άνδρα είναι εξαιρετική και έτσι εκείνος αποφάσισε να ταξιδέψει με τη γυναίκα του. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ο συνδυασμός φαρμάκων nivolumab και ipilimumab οδήγησε σε μείωση του μεγέθους των όγκων σε ασθενείς που βρίσκονται σε τελικό στάδιο καρκίνου κεφαλής και τραχήλου. Σε ορισμένους, οι όγκοι εξαφανίστηκαν εντελώς, με τους...

EUROKINISSI/ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ Μαρία Ψαρά Σε ανακοινώσεις προχώρησε, σήμερα, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων. Τα κυριότερα σημεία είναι τα εξής:    Με βάση τα περιορισμένα διαθέσιμα δεδομένα, η χρήση 3ης δόσης περιορίζεται σε σοβαρά ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς. Δεν υπάρχουν σαφείς ενδείξεις ότι οι λιγότερο ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς θα επωφελούνταν από μια 3η δόση ως μέρος της σειράς πρωτογενών εμβολιασμών. Είναι σημαντικό να γίνει διάκριση μεταξύ των τρίτων δόσεων για άτομα με σοβαρά εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα και για τον γενικό πληθυσμό. Συμπέρασμα του EMA: η τρίτη δόση είναι ασφαλής & αποτελεσματική για τα δύο εμβόλια mRNA, καθώς τα δεδομένα δείχνουν αύξηση των επιπέδων αντισωμάτων κατά τη χορήγηση αναμνηστικής δόσης περίπου 6 μήνες μετά τη 2η δόση σε άτομα ηλικίας 18 έως 55 ετών. Προς το παρόν δεν μπορούμε να συστήσουμε σταθερά πότε & για ποιους να εφαρμόσουμε αναμνηστικές δόσεις. Η μυοκαρδίτιδα είναι η κύρια ανησυχία για την ασφάλεια που προκύπτει με τ...

AP Photo/Robert F. Bukaty, File efsyn.gr Πολύ θετικά είναι τα αποτελέσματα των προκλινικών δοκιμών σε ζώα, ενός γαλλικού ρινικού εμβολίου κατά της Covid-19. Το υποψήφιο εμβόλιο, που βασίζεται σε ιικές πρωτεΐνες και αναπτύσσεται από την ερευνητική ομάδα BioMAP, που περιλαμβάνει πανεπιστήμια και εταιρείες της Γαλλίας, είναι το όγδοο στον κόσμο ρινικό εμβόλιο που πρόκειται να υποβληθεί σε κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους. Σε αντίθεση με τα συμβατικά εμβόλια που χορηγούνται μέσω ένεσης, μόνο τα ρινικά εμβόλια μπορούν να μπλοκάρουν άμεσα τον κορονοϊό στη μύτη, επιφέροντας έτσι τοπική ανοσία στον ρινικό βλεννογόνο, την κατ' εξοχήν "πύλη" εισόδου και πολλαπλασιασμού του κορονοϊού στον οργανισμό. Το σταθερό και μη τοξικό εμβόλιο της κοινοπραξίας BioMAP, εσωματώνει τμήματα της πρωτεΐνης του ιού μέσα σε λιπώδη νανοσωματίδια. Η συγκεκριμένη τεχνολογία των ρινικών εμβολίων έχει ήδη αποδειχθεί αποτελεσματική κατά της λοίμωξης από τοξοπλάσμωση σε πρωτεύοντα ζώα (μαϊμούδες) και τώρα δοκιμά...

φωτογραφία 189002592 © Wave Break Media Ltd | Dreamstime.com efsyn.gr Αντι-ιικό φάρμακο, που χορηγείται για την αντιμετώπιση του HIV μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία της ασθένειας Covid-19, σύμφωνα με τους Ισραηλινούς επιστήμονες που το ανέπτυξαν. Όπως υποστηρίζουν, το φάρμακο Codivir έχει άμεση ανταπόκριση στον κορονοϊό και οι ασθενείς στους οποίους χορηγείται αναρρώνουν μέσα σε λίγες ημέρες. Το φάρμακο παράγει η εταιρεία Code Pharma, που έχει έδρα στην Ολλανδία, ωστόσο τα εργαστήρια και οι έρευνες γίνονται στο Ισραήλ. Έχει ήδη ολοκληρωθεί η πρώτη φάση των δοκιμών για την αντιμετώπιση του κορονοϊού και πλέον έχει κάνει αίτηση στην Επιτροπή του Ελσίνκι για να λάβει άδεια να προχωρήσει στη δεύτερη φάση. Στη δεύτερη φάση, που αναμένεται να ξεκινήσει τον Οκτώβριο, θα συμμετάσχουν 150 ασθενείς από το Ισραήλ, την Ισπανία, τη Βραζιλία και τη Νότια Αφρική, με στόχο να ολοκληρωθεί σε διάστημα τριών έως έξι μηνών ώστε να υποβληθεί αίτημα για κατεπείγουσα χορήγησή του σε ασθενείς. Σύμφωνα με τον ...

Δράκος του Κόμοντο, η μεγαλύτερη σαύρα στον κόσμο ανήκει στα είδη που απειλούνται με εξαφάνιση   © Kjersti Joergensen | Dreamstime.com efsyn.gr Η κλιματική αλλαγή, η υπεραλίευση, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας και άλλοι παράγοντες, που συνδέονται με την ανθρώπινη δραστηριότητα, θέτουν σε σοβαρό κίνδυνο τη βιοποικιλότητα του πλανήτη, καθώς σύμφωνα με τη Διεθνή Ένωση Προστασίας της Φύσης (IUCN), το 30% των ειδών που μελέτησε, απειλούνται.  Η IUCN, με την ευκαιρία του παγκόσμιου συνεδρίου της, στη Μασσαλία, επικαιροποίησε τον «Κόκκινο Κατάλογο», δηλαδή το βαρόμετρο των ειδών που αντιμετωπίζουν κάποιο είδος απειλής. Μελέτησε 138.374 είδη, από τα οποία τα 38.543 (περίπου το 28%) ταξινομούνται σε διάφορα επίπεδα «απειλής», με τους ειδικούς να προειδοποιούν ότι βρίσκεται σε εξέλιξη μια κατάρρευση της βιοποικιλότητας, μάλιστα κάποιο κάνουν λόγο για την «έκτη μαζική εξαφάνιση ειδών». Σε αυτά τα είδη που κινδυνεύουν περιλαμβάνονται οι δράκοι του Κόμοντο, οι μεγαλύτερες σαύρες του κόσ...

AP Photo/Virginia Mayo efsyn.gr Η φαρμακευτική εταιρεία Pfizer ξεκίνησε τη δεύτερη από τις συνολικά τρεις φάσεις των κλινικών δοκιμών του αντιιικού φαρμάκου της για τον κορονοϊό SARS-CoV-2. Στην είδηση αναφέρθηκε μέσω του Twitter ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας,  Άλμπερτ Μπουρλά, σημειώνοντας πως για την επιτυχή αντιμετώπιση της Covid-19 «πιθανότατα θα χρειαστούμε τόσο τα εμβόλια όσο και τα φάρμακα». Σύμφωνα  με την ανακοίνωση της Pfizer , σήμερα ο πρώτος εθελοντής έλαβε την πρώτη δόση ώστε να εκτιμηθεί η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα του φαρμάκου με την κωδική ονομασία PF-07321332. Πρόκειται για έναν αναστολέα της πρωτεάσης, ειδικά σχεδιασμένο για να χορηγείται δια του στόματος σε ενήλικους ασθενείς, οι οποίοι εμφανίζουν συμπτώματα της Covid-19 αλλά δεν νοσηλεύονται σε νοσοκομεία και δεν διατρέχουν τον κίνδυνο να παρουσιάσουν σοβαρή ασθένεια και να χρειαστούν νοσηλεία ή ακόμη και να πεθάνουν. Στην τυχαιοποιημένη, διπλά τυφλή δοκιμή θα συμμετάσχουν περίπου 1....

EUROKINISSI Σπύρος Μανουσέλης Καταφεύγοντας στην πολύ γνωστή κατά την αρχαιότητα μέθοδο υπολογισμού του Παρμενίδη, οι ερευνητές της ομάδας UCL κατάφεραν να εξηγήσουν όχι μόνο πώς οι αρχαίοι Ελληνες αστρονόμοι ανακάλυψαν τους ακριβείς κύκλους περιφοράς της Αφροδίτης, του Κρόνου και των άλλων πλανητών, αλλά και πώς κατάφερναν να τους προβλέπουν με ακρίβεια μέσω του Μηχανισμού των Αντικυθήρων, του πρώτου αναλογικού υπολογιστή.   Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων είναι ένας υψηλής τεχνολογίας αναλογικός υπολογιστής που κατασκευάστηκε πριν από περίπου 2.000 χρόνια και τον χρησιμοποιούσαν για τον ακριβή υπολογισμό της θέσης του Ηλιου, της Σελήνης και των πέντε τότε γνωστών πλανητών του ηλιακού μας συστήματος. Επιπλέον, μπορούσε να υπολογίζει τη μελλοντική ημερομηνία τέλεσης σημαντικών αθλητικών γεγονότων της αρχαιότητας που πραγματοποιούνταν ανά τετραετία, όπως ήταν οι Ολυμπιακοί Αγώνες και τα Ισθμια. Από την πρώτη στιγμή που ανακαλύφθηκε από σφουγγαράδες κοντά στα Αντικύθηρα, το 1902, αυτό τ...

  Σπύρος Μανουσέλης «Η πανδημία της COVID-19 δεν θα σταματήσει να υπάρχει σε καμία χώρα, εάν δεν εξαλειφθεί από παντού». Αυτή η άκρως ανησυχαστική πρόβλεψη συνοψίζει ικανοποιητικά τα συμπεράσματα της φετινής έκθεσης «Global Health Summit», που ετοίμασαν 26 διαπρεπείς επιστήμονες απ’ όλο τον κόσμο για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή  ● Αν η επιστημονική πρόβλεψη ότι η ανθρωπότητα έχει εισέλθει σε μια «εποχή πανδημιών» (age of pandemics) είναι σωστή, τότε καμία χώρα -όσο γεωγραφικά απομονωμένη ή οικονομικά αναπτυγμένη κι αν είναι- δεν μπορεί να αισθάνεται ασφαλής, ωσότου δεν θα είναι εξίσου ασφαλείς όλες οι άλλες χώρες και πρωτίστως οι πιο ευάλωτες, δηλαδή οι λιγότερο αναπτυγμένες οικονομικά και υγειονομικά χώρες. Αν στην άγνοιά μας για την ακριβή προέλευση του νέου κορονοϊού και τη συχνότητα εμφάνισης των νέων, μεταλλαγμένων στελεχών του, προσθέσουμε και το γεγονός ότι δεν γνωρίζουμε ακόμη αρκετά για την αποτελεσματικότητα, τη διάρκεια της ανοσίας και τις πιθανές παρενέργειες των εμβολί...